Uit SpiritueelChristen

contacts

Vanuit de traditionele christelijke leer wordt er veel gedacht vanuit het idee van het oordeel. “…vanwaar Hij zal komen om te oordelen de levende en de doden.”[1] Zoals een rechter een oordeel velt over een persoon die schuldig bevonden is van een misdrijf. Zo bestaat het beeld dat Christus een oordeel velt over ons leven. Wij krijgen daarmee dus een beoordeling van ons leven. Het leven is goed of niet goed geweest, en met de daar aan gekoppelde consequenties. Het probleem dat met dit oordeel en deze beoordeling ontstaat is dat, net zoals bij de rechter, het niet helemaal duidelijk is wat het oordeel zal zijn. En omdat er dus voor ons een onzekerheid is, is er dus ook voor ons twijfel. Leef ik wel een goed leven? Ben ik wel goed genoeg voor mijn naaste? Allemaal vragen vanuit een gevoel van twijfel en onzekerheid over dit onbekende oordeel.

Maar klopt dit wel? Is dit beeld wel helemaal correct, of zou je het vanuit een andere positie anders kunnen zien?

Onzeker oordeel

Het idee van het oordeel en de schuld die wij dragen, dus het meer traditionele christelijke beeld, maakt de beoordeling door God onzeker. Hij is alwetend en wij niet. Hij kent ons beter dan wij, en wij weten niet met zekerheid of wij dus naar de volgende ronde door mogen gaan. God is daarmee een onzekere factor geworden, want wij weten niet hoe er geoordeeld zal worden, en kennen Zijn criteria niet zo goed.

Wij zien ons echter wel als een zekere factor. Wij kunnen alleen maar naar onszelf kijken door onze eigen ogen, want het is niet mogelijk naar onszelf kijken door andermans ogen. We refereren ons dus vooral aan onszelf en lijken vanuit ons oogpunt niet veel te veranderen en op dezelfde plaats te blijven staan, en dit geeft een zekerheid. We zijn voor onszelf de enige zekere factor. Maar doordat God het onzekere oordeel over ons geeft, kijkt Hij naar ons vanuit een voor ons onbekende positie. Wij weten niet waar Hij staat. Deze redenering is bekeken vanuit onszelf als middelpunt.

Maar is God wel een dergelijke onzekere factor? Is het oordeel echt zo onbekend?

Zekere aanvaarding

We weten dat God Liefde is. Zijn liefde voor ons is onmetelijk. Deze liefde is zo enorm groot dat we er nooit een voorstelling van kunnen maken. Omdat Zijn liefde voor ons zo groot is, is het ook logisch dat Hij ons zeer graag bij Hem wil hebben. De schulden die wij als mens dragen doordat we, heel menselijk, nogal eens een fout begaan, worden ons vergeven. De liefde van God heeft deze vergeving in zich, want van wie je houdt die vergeef je, als die vergeven wil worden. God is daarmee dus een zekere factor geworden, want wij mogen aanvaarden dat Hij van ons houdt. De onzekere factor worden wij zelf doordat wij dit geschenk van liefde wel of niet aanvaarden. Gods plaats is daarmee dus bekend en onze eigen keuze bepaalt onze plaats ten opzichte van Hem, en deze kan dus veranderlijk zijn. God is dan dus het middelpunt en wij bewegen om Hem heen.

Iemand die de liefde van God aanvaardt, ontvangt een beetje van deze liefde in zich. Deze liefde wordt een onderdeel van ons en daarmee onze liefde. Elk mens heeft een beetje van Gods liefde in zich en elk mens is daarmee ook in staat lief te hebben en goed te doen. Het aanvaarden van de liefde als basis voor ons leven heeft daarmee ook een uitwerking op ons zijn en doen. Maar we blijven zwakke mensen die ons eigen verzonnen heilige doel vaak niet kunnen halen. Het gaat er voor God niet om dat wij voldoen aan bepaalde criteria. Het gaat er niet om dat wij heilig zijn, of dat wij zeer goed proberen te zijn. Het gaat God er om dat wij ons zelf zijn en ons zelf accepteren. Dat we zelf kiezen voor de liefde die Hij ons schenkt, en dit aanvaarden ondanks onze eigen beperkingen. Als wij aan criteria zouden moeten voldoen om bij Hem te mogen komen, heeft dit tot gevolg dat er dus geen vergeving zou zijn. Hij hoeft geen oordeel over ons te vellen of wij wel of niet voldoen, want wij voldoen als wij dat willen. Het is ons allemaal, door Christus, vergeven en de keuze en het oordeel is dus aan ons. Hij wil ons bij Hem ontvangen. Als wij dat ook willen en daarmee Zijn liefde onze liefde laten worden, dan zijn wij zeer welkom en zal Hij ons ontvangen. En of wij willen is geheel aan ons. Daarmee is er geen oordeel van Zijn kant maar een aanvaarding of afwijzing van onze kant. Wij mogen het leven bij Hem aanvaarden als we dit willen. In zijn nabijheid is de volledige liefde. Wij mogen die liefde in ons aanvaarden als onze eigen liefde, en aanvaarden daarmee dus een plaats bij Hem. Een keuze voor wat wij zelf willen.

Gelijke beelden

Stel dat iemand op een rots in het water staat. Als deze persoon niet op de rots wil staan heeft hij maar één keuze. Hij kan er af stappen. De keuze om niet op de rots te willen blijven staan, heeft tot gevolg dat hij in het water valt. Dus weg bij de rots leidt tot het water. Wordt je dan tot het water veroordeeld als je niet op de rots wil staan of is het een gevolg van je eigen vrije keuze? En als je vanuit het water op de rots wordt uitgenodigd, is het oordeel dan positief als je erop geholpen wordt, of mag je gewoon je plek op de rots aanvaarden?

Het meer traditioneel christelijke beeld van het oordeel is eigenlijk niet veel anders dan het beeld van de aanvaarding, zoals in dit stuk beschreven. Het gaat er vooral om vanuit welke positie we naar de situatie kijken. Als twee mensen naast elkaar staan kan je vertellen welke kleiner en welke groter is. De twee mensen worden dan met elkaar vergeleken, en worden daarmee elkaars referentie. Bij het beeld van het oordeel bekijken we de situatie vanuit onszelf als vaste referentie. Het beeld van de aanvaarding laat echter zien dat, vanuit de onmetelijke liefde van God als vaste referentie, er veel meer zekerheid te zien is. Het is maar net hoe je er tegenaan kijkt.


--René Bakker




  1. Uit de Apostolische geloofsbelijdenis